Mens

Waarom zeg je „au!” als je pijn hebt?

op

Het is een universeel verschijnsel: je bezeert je en gefrustreerd schreeuw je „au!”. In andere landen verschilt die uiting van pijn niet zo veel. Hoe kan dit?

Vaak schreeuw je „au!” als je pijn hebt. Er zijn onderzoekers die stellen dat die stemverheffing nodig is om daarmee de mensen om je heen te waarschuwen voor gevaar. Als dat zo is, zou je het kunnen zien als een manier om de groep te beschermen, die God als het ware heeft ingeschapen. Een andere reden om te schreeuwen is dat het intimiderend zou zijn voor aanvallers (die de oorzaak van je pijn kunnen zijn).

Wetenschappelijk onderzoek laat ook duidelijk zien dat het schreeuwen ervoor zorgt dat je beter met pijn om kunt gaan. Zo liet men proefpersonen hun handen in ijskoud water houden. Dat moesten ze zo lang mogelijk doen, totdat ze niet meer konden. Na verloop van tijd doet dit erg pijn. De ene groep proefpersonen mocht schreeuwen, de andere moest proberen stil te blijven. Wat bleek? De proefpersonen die geluid mochten maken, konden hun handen veel langer in het water houden dan de proefpersonen die hun kaken op elkaar hielden.

De uiting van pijn is overigens niet bij iedereen hetzelfde. Zo zegt de één „au!” en de ander „aa!” of „oah!”. Willekeurig is die uiting natuurlijk niet. Heb je immers ooit weleens iemand „tralalala!” horen zeggen nadat een hamer op zijn vinger belandde? Dat ligt ook niet voor de hand om te roepen, want het is een veel te lang woord. Om pijn te uiten werkt een korte, heftige klank het best. En wanneer je je mond helemaal open doet om hard te schreeuwen, is de „aa!”-klank het eenvoudigst. Dan kun je namelijk veel volume produceren. Wanneer je daarna je mond weer sluit, wordt de klank afgebroken in een „w”. Tenminste, dat gebeurt hier in Nederland. In andere landen komt de „au!” of „aa!”-klank minder voor en kiest men doorgaans een klank waar men bekender mee is. Zo zeggen de Joden „Oi!”, de Chinezen „Jai!” en de Duitsers vaak „Autsch!”.

Beeld: Resized image/ Pierre Lognul